หน้าแรก|กระดาน|รีวิว|ประมูล|ตลาด|เปิดท้าย

<b>CIRCLE HOOKS</b>

                                                                                                                                                      จิระยุทธ  อำนวยผล

องค์ประกอบของการตกปลานอกจากแหล่งอาศัย แหล่งหากินของปลา อุปกรณ์รอกและคันเบ็ดแล้ว เหยื่อมีความสำคัญเช่นเดียวกับ "ตัวเบ็ด" ที่ถือได้ว่าเป็นหัวใจหลักของการตกปลาเลยทีเดียว
การเลือกใช้ตัวเบ็ดให้เหมาะสมกับการตกปลามีองค์ประกอบหลายอย่าง เช่น
<b>1. ชนิดของปลา ลักษณะและพฤติกรรมการกินเหยื่อ และที่สำคัญโครงสร้างของปากปลา
2. ชนิดของเหยื่อที่จะใช้ ขนาดของเหยื่อ และรูปร่าง</b>
ทั้งสองข้อน่าจะเป็นปัจจัยหลักในการเลือกหาตัวเบ็ดมาใช้ในการตกปลาแต่ละครั้ง แต่ละตัว หรือแต่ละประเภท ซึ่งผู้ผลิตตัวเบ็ดตกปลาเท่านั้นที่ค่อนข้างพิถีพิถันและศึกษาค้นคว้าเพื่อพัฒนารูปร่างและองค์ประกอบรายละเอียดเกี่ยวกับตัวเบ็ดทุกตัว ทุกแบบ เราท่านนักตกปลาส่วนมากแล้วจะไม่ค่อยทราบหรือศึกษาหาข้อมูลว่าตัวเบ็ดแบบนี้สร้างขึ้นมาเพื่อใช้งานอะไร ?  ทำไมถึงต้องมีรูปร่างแบบนั้น ?  หรือทำไมมีลักษณะที่แปลกรูปร่างประหลาดกว่าตัวเบ็ดที่เคยใช้หรือพบเห็น ?
ในการตกปลา นักตกปลาส่วนใหญ่มักให้ความสนใจแต่เฉพาะเรื่อง <b>ความคมของเบ็ด</b> เป็นสำคัญ ส่วนขนาดและรูปร่างของตัวเบ็ดมักจะโยงเข้ากับขนาดของเหยื่อ รูปร่างของตัวเบ็ดมีโครงสร้างและจุดสำคัญประกอบกันทุกจุด และทุกส่วนมีจุดประสงค์และหน้าที่การทำงานที่เอื้อประโยชน์ในตัวเบ็ดหนึ่งตัวให้สามารถตกปลาได้

<center><img border="0" src="upload/230345circle_1.jpg" border=0></center>

ตัวเบ็ดที่ใช้ในการตกปลามีอยู่มากมายหลายแบบ แต่ละแบบถูกสร้างและออกแบบมาให้มีประโยชน์ใช้สอยเฉพาะด้านหรือเฉพาะอย่างอันเกี่ยวเนื่องกับ ปลาและเหยื่อ เป็นสำคัญ นักตกปลามักคุ้นหูแต่เฉพาะ <b>ยี่ห้อ (Brand)</b> และ <b>ขนาด (Size)</b> มากกว่าจะคุ้นชื่อที่ใช้เรียก <b>แบบ (Type)</b> ซึ่งถูกกำหนดเป็นมาตรฐานในการเรียกแบบของตัวเบ็ดดังจะยกตัวอย่างให้ทราบ ดังนี้
1. "Baitholder" Ringed Eye
2. O' Shaughnessy Forged
3. Extra Long Plain Shank Ringed Eye Offset

<center><img border="0" src="upload/230345circle_2.jpg" border=0></center>

4. Circle Sea Ocean
5. Trebles
6. Extra Strong
7. Titan Ocean
เป็นต้น
ชื่อที่กล่าวเป็นชื่อเรียกแบบของตัวเบ็ดเท่านั้น ยังมีชื่อที่ใช้เรียกตัวเบ็ดเฉพาะของแต่ละยี่ห้อและชื่อที่ใช้เรียกตัวเบ็ดเฉพาะของแต่ละยี่ห้อและชื่อที่ใช้เรียกในบรรดาหมู่นักตกปลาด้วยกันอีก ทั้งนี้ หากจะแยกแยะกันจริง ๆ คงต้องใช้การเทียบขนาดและรูปร่างเป็นเกณฑ์
สำหรับการตกปลาทางทะเลในบ้านเรานั้น ชนิดของตัวเบ็ดจะถูกกำหนดหรือถูกเรียกติดปากกันเป็น "โอ" หรือ ..../O ซึ่งเป็นการเรียกขนาดของตัวเบ็ด ตัวเบ็ดที่คุ้นหูและเป็นที่นิยมใช้ตกปลาทะเลในบ้านเรามีอยู่ไม่กี่แบบ เช่น O'Shaughnessy Forged, Titan Ocean, Live Bait เป็นต้น ส่วนตัวเบ็ดแบบ "Circle Hook" นั้น ไม่ค่อยคุ้นหูนักตกปลาบ้านเราเท่าใดนัก เพราะเท่าที่ทราบยังไม่ค่อยเห็นนักตกปลาใช้เบ็”แบบนี้กันเท่าใดนัก
<b>CIRCLE HOOK
ประวัติและความเป็นมา</b>
ในบรรดาตัวเบ็ด (Hook) สำหรับการตกปลาทั่วไป ตัวเบ็ดแบบ Circle Hook ถือได้ว่าเป็นตัวเบ็ดที่ค่อนข้างมีความเก่าแก่ที่สุดแบบหนึ่ง เพราะเท่าที่ทราบ ตัวเบ็ดแบบนี้ถูกสร้างและประดิษฐ์โดยมนุษย์ในหลายศตวรรษมาแล้ว <b>เพราะเมื่อไม่นานมานี้ได้มีการค้นพบตัวเบ็ดโบราณที่มีอายุกว่า 4,000 ปี รูปทรงคล้ายคลึงกับเบ็ดแบบ Circle Hook ที่ชายฝั่งประเทศนอร์เวย์ และที่รัฐฮาวาย จากหลักฐานที่ปรากฏอาจจะก่อนยุคหิน (Stone Age) เป็นตัวเบ็ดที่ทำจากเปลือกหอยบางชนิด และกระดูกฟันของปลาวาฬ</b> เป็นต้น

<center><img border="0" src="upload/230345circle_3.jpg" border=0></center>

การค้นพบซากตัวเบ็ดโบราณในแหล่งโบราณคดีหรือจากซากเรือโบราณในมหาสมุทรแปซิฟิก แอตแลนติก และเมืองชายทะเลโบราณจากหลายต่อหลายแห่ง นักโบราณคดีมักจะค้นพบตัวเบ็ดตกปลาโบราณปะปนอยู่กับเครื่องใช้ต่าง ๆ อยู่เสมอ วัสดุที่ใช้ในการสร้างตัวเบ็ดส่วนใหญ่เป็นวัสดุที่หาได้ใกล้ ๆ แหล่งที่ขุดค้นพบนั้น ๆ เช่น กระดูกสัตว์ เปลือกหอย ไม้ เป็นต้น  ด้วยรูปลักษณ์ที่มีความคล้ายคลึงกับตัวเบ็ดแบบ Circle Hook ในปัจจุบัน จึงคาดเดาได้ว่า ตัวเบ็ด Circle Hook ที่ถูกผลิตและสร้างเพื่อให้นักตกปลาปัจจุบันเลือกใช้กันนั้น คงพัฒนามาจากรูปลักษณ์ของบรรดาตัวเบ็ดโบราณเหล่านั้น เพราะเหตุผลหลายข้อ เช่น การนำไปใช้งานที่ได้ผล, ความแข็งแรง และที่สำคัญ "การค้นพบซากเบ็ดโบราณทรงนี้มีจำนวนมากมายและกระจัดกระจายอยู่ทั่วไปในทุกแหล่งน้ำทั่วโลก จึงพอจะกล่าวได้ว่า ในสมัยโบราณตัวเบ็ดที่มีรูปทรงแบบนี้ได้รับความนิยมและสร้างใช้งานตกปลากันอย่างกว้างขวางมากกว่าตัวเบ็ดรูปทรงอื่น ๆ ในอดีต"
<b>วัตถุประสงค์ของตัวเบ็ดแบบ Circle Hook
1. ต้องการตัวเบ็ดที่สามารถเกี่ยวเหยื่อล่อให้คงอยู่ได้นานกว่าตัวเบ็ดแบบอื่น ๆ ในสภาพน้ำที่ลึกและกระแสน้ำไหลรุนแรง
2. ต้องการตัวเบ็ดที่เมื่อเกี่ยวติดปากปลาแล้วโอกาสที่ปลาจะดิ้นหลุดหรือโอกาสที่ตัวเบ็ดจะเหยียดล้าน้อยมากในสภาพการต่อสู้ระยะยาวและดึงปลาจากระดับน้ำลึก</b>
เพราะเป็นที่ทราบอยู่แล้วว่า การตกปลาในสภาพที่ยากลำบากอย่างสภาพกระแสน้ำไหลแรง ระดับความลึกของน้ำ และพละกำลังของปลาขนาดใหญ่หลายชนิดที่มักจะอาศัยอยู่ในแหล่งน้ำดังกล่าว การกินเหยื่อที่ค่อนข้างรุนแรงและกำลังมหาศาลในการดิ้นรน การสู้การรั้งปลาในระดับน้ำลึกไม่ใช่เรื่องง่าย ตัวเบ็ดที่มีความแข็งแรง แกร่ง และแน่นหนาเท่านั้น จึงจะทำให้การตกปลาประเภทนี้สนุกสนานและตื่นเต้นเร้าใจและที่สำคัญประสบผลสำเร็จ
<b>วัสดุที่เลือกใช้ทำ Circle Hook</b>
โลหะที่ใช้ทำตัวเบ็ดประเภทนี้มักจะเลือกเกรดของโลหะที่ค่อนข้างแข็งและเหนียวพอที่จะทนเกมหนัก ๆ ได้ดี เช่น Steel, Stainless Steel และอื่น ๆ นำมาขึ้นรูปและผ่านขั้นตอนต่าง ๆ เช่น ชุบแข็งและขึ้นคม เป็นต้น วัสดุที่ใช้ทำและเกรดของโลหะในเบ็ดแบบนี้ส่วนมากแล้ว บริษัทผู้ผลิตจะปกปิดสูตร เพราะถือเป็นความลับทางการค้าจึงไม่สามารถบอกรายละเอียดได้เท่าที่ควร

<center><img border="0" src="upload/230345circle_4.jpg" border=0></center>

<b>โครงสร้างของเบ็ดแบบนี้ออกแบบตามหลักการใช้งานและผลลัพธ์ที่ต้องการจริงเกี่ยวกับการตกปลา</b>
ในปัจจุบันในบรรดาผู้ผลิตตัวเบ็ดรายใหญ่ ๆ ของโลก ได้ให้ความสนใจเกี่ยวกับตัวเบ็ดแบบ Circle Hook เช่น O, Mustad & Son (USA) Inc. ได้เริ่มพัฒนารูปทรงและองค์ประกอบตลอดจนขั้นตอนการผลิตเบ็ดแบบ Circle Hook ตั้งแต่ปี 1960 และทดสอบการใช้งานตามสภาพพื้นที่ต่าง ๆ แหล่งน้ำทั่วไป พันธุ์ปลานานาชนิดและอื่น ๆ เพื่อให้ได้เบ็ดแบบ Circle Hook ที่ใช้ได้กับปลาแทบทุกชนิดและทุกแหล่งน้ำและสภาพการใช้งาน ล่าสุดการแข่งขันตกปลาน้ำลึกในรายการ "West Coast For Halibut Fishing" ตัวเบ็ดแบบ Cir#le Hook มีนักตกปลานำมาใช้ในการแข่งขันและประสบผลสำเร็จมากกว่า 30 % ของบรรดาตัวเบ็ดแบบอื่น ๆ ทั้งหมด
และกว่า 7 ปีที่ผ่านมา การตกปลาต่าง ๆ ทั่วโลก นักตกปลาเกมส์ขนาดใหญ่มักจะเลือกใช้ตัวเบ็ดแบบ Circle Hook มากที่สุด ไม่ว่าจะเป็นปลา Tarpon, Striped Bass, Redfish, Bluefin Tuna, Yellowfin Tuna, Snapper, Grouper, Halibut หรืออื่น ๆ ที่เป็นปลาน้ำลึกหรือปลาเกมส์ขนาดใหญ่
<b>การทำงานของเบ็ด Circle Hook</b>
ทันทีที่เห็นรูปร่างหน้าตาของเบ็ดแบบนี้ นักตกปลาหลายท่านหรือเกือบทุกคนจะมีความรู้สึกว่า เบ็ดแบบนี้จะตวัดปลาติดหรือ? คมเงี่ยงเบ็ดงุ้มเข้าแบบนี้จะเกี่ยวปากปลาอย่างไร? การเกี่ยวเหยื่อจะทำอย่างไร ? คงลำบากแน่

<center><img border="0" src="upload/230345circle_5.jpg" border=0></center>

ตัวเบ็ดแบบ Circle Hook แทบจะไม่ต้องมีการ Set Hook จากคันเบ็ดหรือจากรอกเลย ตัวเบ็ดจะทำงานของมันเอง กล่าวคือ ทันทีที่เหยื่อล่อที่เกี่ยวด้วยเบ็ดแบบ Circle Hook ถูกปลากินหรือเข้าไปอยู่ในช่องปากปลาแล้ว โดยปลากลืนเหยื่อ สัญชาตญาณของปลาจะเริ่มเคลื่อนไหวหรือว่ายน้ำหนีเพื่อกันปลาตัวอื่นเข้าแย่งเหยื่อ สายเบ็ดที่ผูกติดกับตัวเบ็ดอย่างแน่นหนาจะช่วยรั้งและเปลี่ยนทิศทางไปในทางตรงข้ามกับการเคลื่อนไหวของปลา และตัวเบ็ดจะหันเงี่ยงเข้าหาด้านข้างของช่องปากปลาบริเวณขากรรไกร (Jaw) ให้คมเบ็ดฝังเข้าเกี่ยวติดบริเวณดังกล่าว และเมื่อปลารู้สึกว่ามีสิ่งแปลกปลอมอยู่ในช่องปากของมัน มันจะเคลื่อนไหวรวดเร็วและรุนแรงอันทำให้คมเบ็ดเกี่ยวทะลุในที่สุดหรือเท่ากับการ Set Hook เองโดยอัตโนมัติ ส่วนโค้งของท้องเบ็ดและหน้าบิดของตัวเบ็ดจะช่วยล็อคขากรรไกรของปลาให้แน่นหนามากยิ่งขึ้นและอยู่ในลักษณะทะลุออกด้านนอกปากปลาโดยไม่มีทางดิ้นหลุดหรืออาจจะเรียกว่า Hook - Set
<b>เบ็ด Circle Hook ใช้ตกปลาประเภทใด</b>
กระแสของการตกปลาในปัจจุบันทั่วไป มุ่งหวังให้เกมการตกปลาเป็นแบบอนุรักษ์หรือการตกแล้วปล่อยเสียส่วนมาก (Catch and Release) การนำเอาเบ็ดแบบ Circle Hook มาใช้ในวงการตกปลามีส่วนช่วยให้การตกปลาง่ายขึ้น และสะดวกสำหรับนักตกปลา และเป็นอันตรายต่อปลาน้อยกว่าเบ็ดแบบอื่น เพราะเบ็ด Circle Hook ที่ใช้ตกปลา 90 % ตัวเบ็ดจะติดที่บริเวณปากปลา (Jaw - Hooked) ฉะนั้น จึงทำให้บาดแผลที่เกิดขึ้นกับปลาไม่ร้ายแรงและสร้างความเจ็บปวดให้กับปลาหรือบอบช้ำแก่ปลามากเท่าใดนัก จึงเหมาะแก่การตกแล้วปล่อยมากกว่าเบ็ดแบบอื่น ๆ

<center><img border="0" src="upload/230345circle_6.jpg" border=0></center>

<b>การใช้อุปกรณ์ตกปลาด้วยรอกและคันเบ็ด หากว่าท่านใช้เบ็ดแบบอื่น ๆ ตกปลาประเภทเดียวกัน จากแหล่งน้ำแหล่งเดียวกัน นักตกปลาอาจจะต้องใช้แรง Set Hook ประมาณ 50 - 75 % เพื่อทำให้ตัวเบ็ดเกี่ยวติดส่วนใดส่วนหนึ่งของปลา แต่ในกรณีที่นักตกปลาเลือกใช้ตัวเบ็ดแบบ Circle Hook การ Set Hook จะใช้แรงเพียง 20 % หรือน้อยกว่า ก็สามารถทำให้ตัวเบ็ดเกี่ยวติดปากปลาได้อย่างง่ายดาย</b>
การตกปลาที่นิยมใช้เบ็ดแบบนี้ ส่วนใหญ่จะเป็นการตกปลาน้ำลึก หน้าดิน หรือตาแหล่งซากเรือ และเป็นแหล่งที่มีปลาขนาดใหญ่ น้ำไหลแรง นักตกปลาที่เคยตกปลาประเภทนี้คงทราบดีว่า การตกปลาในแหล่งน้ำลึก เช่น ระดับน้ำลึกประมาณ 200 ฟุต ท่านไม่มีทางรู้สึกได้เลยว่าเมื่อใดปลา Strike เหยื่อ หรือเมื่อใดปลาติดเบ็ด และการจะตวัดเบ็ดเพื่อให้คมเบ็ดเกี่ยวติดปากปลานั้น เป็นเรื่องที่เป็นไปไม่ได้ในระดับความลึกขนาดนั้น แต่หากว่าใช้ตัวเบ็ดแบบ Circle Hook นักตกปลาเพียงแต่ยกคันเบ็ดและรั้งสายเบ็ดเอาไว้ก็เพียงพอที่จะทำให้เบ็ดเกี่ยวติดปากปลาได้แล้ว
<b>การตกปลาในเมืองไทยกับเบ็ด Circle Hook</b>
เป็นที่ทราบกันดีว่านักตกปลาในเมืองไทยคุ้นเคยกับเบ็ดตกปลาทะเลอยู่ 2 - 3 แบบ คือ
1. แบบ O' Shaughnessy Forged ใช้สำหรับตกปลาทะเลขนาดใหญ่ทั่วไป, การประกอบเหยื่อลาก
2. แบบ Live Bait ใช้สำหรับการตกปลาทะเลขนาดกลาง, ตกปลากองหินและหน้าดิน
3. แบบ Baitholder ใช้สำหรับการตกปลาทะเลขนาดเล็ก และการตกปลาแบบสายลอย
หากว่าในอนาคตมีการนำเบ็ดแบบ Circle Hook มาใช้ทดแทนตัวเบ็ดทั้งสามแบบหรือเพิ่มเบ็ดแบบ Circle Hook เป็นเบ็ดแบบที่สี่ในการตกปลาทะเลของไทย คงไม่ใช่เป็นเรื่องแปลกหรือข้อถกเถียงเกี่ยวกับคุณสมบัติและการทำงานของมันอีกต่อไป เพราะการใช้งานของมันสามารถครอบคลุมได้ทุกประเภท และค่อนข้างที่จะแข็งแรงกว่า และแน่นอนกว่า หากว่านำไปใช้งานในแหล่งน้ำลึกทั่วไป
<b>เบ็ด Circle Hook ที่ผลิตกันอยู่ในปัจจุบันมีอยู่ด้วยกันหลายบริษัทและชื่อเรียก เช่น</b>
1. Eagle Claw Fishing Tackle ใช้ชื่อว่า "Circle Sea Hooks, Cirlce Bait Hooks"
2. Gamakatsu USA ใช้ชื่อว่า "Big Eye Circle Hooks"
3. O, Mustad & Son (USA) Inc. ใช้ชื่อว่า "Tuna Circle Hooks, Demon Circle Hooks"
4. Owner American Corporation ใช้ชื่อว่า "Super Mutsu Hooks"
5. Seafarer/Momoi
6. VMC International ใช้ชื่อว่า "Circle Hooks"
และสุดท้ายหวังเป็นอย่างยิ่งว่า บทความและรายละเอียดต่าง ๆ เกี่ยวกับเบ็ด Circle Hook ข้างต้นคงเป็นประโยชน์แก่เพื่อน ๆ นักตกปลา และการริเริ่มใช้เบ็ดแบบนี้คงจะมีนักตกปลาเมืองไทยให้ความสนใจมากยิ่งขึ้น หรือจะลองเอาตัวอย่างจากชุดปลายสายที่ใช้ตกปลาน้ำลึกในต่างประเทศที่ใช้เบ็ดแบบนี้ไปลองใช้ดู ดังตัวอย่าง

<center><img border="0" src="upload/230345circle_7.jpg" border=0> <img border="0" src="upload/230345circle_2.jpg" border=0></center>

<b><u>ข้อมูลจาก Sport Fishing Magazine, Saltwater Sportman Magazine, Eagle Claw Fish Hooks (Catalog), Mustad Fish Hooks (Catalog)
แปลและเรียบเรียงโดย จิระยุทธ อำนวยผล</u></b> ถ่ายทอดโดย Mr.SHARK